Twaalf talen – zoals de twaalf poorten van de heilige stad

‘Zij had een grote en hoge muur met twaalf poorten.’ – Openbaring 21:12

Genesis 10 · 8 dagen · Kayseri – Adana

De volkerentafel – Hethieten, Arameeërs en de taal van Kanaän

‘En Hij heeft uit één enkele (mens) het ganse menselijke geslacht doen voortkomen, om op de ganse oppervlakte der aarde te wonen.’Handelingen 17:26
Volkerentafel & Hethieten
8 dagen7 nachten
KayseriVertrek
AdanaEinde
Prijs op aanvraagPrijs

De volkerentafel in Genesis 10 is voor veel bijbellezers een lijst met vreemde namen. In Anatolië krijgen deze namen een gezicht: Tubal en Mesech verschijnen in Assyrische teksten als Tabal en Muški, de ‘kinderen van Het’ doen denken aan de Hethieten, Aram aan de Arameeërs, wier taal later de wereldtaal van het oude Oosten werd.

De reis begint in Kayseri met de koopakten van Kültepe en voert via Hattusa, Yazılıkaya en Alacahöyük naar het kerngebied van de Hethieten. In het museum van Çorum maakt u kennis met hun recht, dat sommige bepalingen van het Bondsboek qua vorm al voorafschaduwt. Via Amasya en Sivas gaat het naar Gürün en Arslantepe in het hoogland aan de bovenloop van de Eufraat, waar onderzoekers Togarma en het laat-Hettitische Melid zoeken.

In het zuiden volgen de Arameese koningsstad Sam'al bij Zincirli, de beeldhouwwerkplaats van Yesemek en Karatepe met zijn Fenicisch-Luwische inscriptie. Het slot vormt het laatantieke arkmozaïek van Misis, vlak bij Adana. Elke dag heeft zijn leidende tekst; een door de staat erkende reisleiding plaatst vondsten en bijbelteksten zorgvuldig in hun context. Christenen van alle kerkelijke achtergronden zijn welkom.

De bijbelse leesroute

Deze teksten leest u ter plaatse

Genesis 10:1–5Kayseri (welkomstavond)

De zonen van Jafet – Tubal en Mesech, die Assyrische teksten kennen in de streek van Kayseri en verder naar het westen.

Genesis 23:1–20Kültepe

Abraham koopt de akker van Efron ten overstaan van getuigen, met afgewogen zilver.

Jer. 32:9–15Kültepe

De verzegelde koopbrief van Jeremia – hoop in de vorm van een oorkonde.

Joz. 24:14–27Hattusa

De verbondssluiting in Sichem: verkiezing, getuigen, steen en boek.

2 Kon. 7:6Alacahöyük

De ‘koningen der Hethieten’ in de dagen van Elisa – de laat-Hettitische staten van Syrië en Anatolië.

2 Sam. 11; Matt. 1:6Çorum (meditatie)

Uria de Hethiet in het leger van David – en zijn naam in het geslachtsregister van Jezus.

Exodus 21–23Museum van Çorum

Het Bondsboek naast de Hettitische wetten: vergelijkbare vorm, eigen goddelijk recht.

Deuteronomium 30:15–20Sivas (meditatie)

Zegen en vloek, hemel en aarde als getuigen – en de oproep om het leven te kiezen.

Genesis 10:3; Ez. 27:14Gürün

Togarma, de zoon van Gomer, en het paardenland dat handel dreef met Tyrus.

Psalm 90:1–2Tohmakloof

Eer de bergen geboren waren: Gods eeuwigheid tegenover eeuwenoude rotswanden.

Deuteronomium 26:5–9Zincirli

De belijdenis bij de gave van de eerstelingen – de stamvader uit Aram.

2 Kon. 18:26Yesemek

De hovelingen van Hizkia vragen om ‘in het Aramees’ te spreken – de diplomatentaal van die tijd.

Jes. 19:18Karatepe

De ‘taal van Kanaän’ – gelezen bij een inscriptie in het zusterschrift van het Oudhebreeuws.

Matt. 24:37–39Misis

Gelijk de dagen van Noach – het woord van Jezus bij het arkmozaïek.

Tip: neem uw eigen Bijbel mee – op elke plaats slaan we samen de bijbehorende tekst open.
Bijbelcitaten: NBG-vertaling 1951.

Dag voor dag

Reisverloop

Dag1

Aankomst in Kayseri – aan de voet van de Erciyes

Luchthaven Kayseri → Kayseri

Uw reisleiding ontvangt u op de luchthaven van Kayseri en brengt u in enkele minuten naar het centrum. Kayseri was het antieke Mazaka, later Caesarea, de hoofdstad van Cappadocië; erboven staat de besneeuwde Erciyes van 3917 meter. Na een korte wandeling naar de Seltsjoekse citadel komt u bijeen voor het welkom. De reisleiding stelt route en leidende teksten voor, en u leest het begin van de volkerentafel: de zonen van Jafet. Twee van hun namen, Tubal en Mesech, keren in Assyrische inscripties terug als Tabal en Muški – en Tabal lag precies in deze streek. Zo wordt al op de eerste avond duidelijk dat de namen uit Genesis 10 op een werkelijke landkaart staan.

Genesis 10:1–5Overnachting: Kayseri
Dag2

Kültepe-Kanesh – koopakten, zegels en zilver

Kayseri → Kültepe → Boğazkale

In het museum van Kayseri ziet u eerst waardoor Kültepe beroemd werd: kleitabletten die nog in hun verzegelde enveloppen zitten. Daarna staat u op de heuvel van Kanesh zelf. Onder het vorstenpaleis lag de kārum, de wijk van de Assyrische kooplieden, die in de 20e en 19e eeuw v.Chr. tin en stoffen tegen zilver verhandelden. Hier zijn meer dan 23.000 tabletten met brieven en contracten gevonden; daarin staan ook de oudst bekende woorden van de Hettitische taal. Tegen deze achtergrond leest u hoe Abraham de akker van Efron kocht, ten overstaan van getuigen en met zilver ‘gangbaar bij de kooplieden’, en de koopbrief van Jeremia. ’s Middags gaat het verder naar Boğazkale.

Genesis 23:1–20Jer. 32:9–15Overnachting: Boğazkale
Dag3

Hattusa – verdragen, goden en een verbond

Boğazkale → Hattusa → Yazılıkaya → Alacahöyük → Çorum

Vroeg in de ochtend betreedt u Hattusa, de hoofdstad van de Hettitische grootkoningen. Vanaf de Grote Tempel klimt u naar de bovenstad met de Leeuwenpoort, de Koningspoort en de tunnel onder de Sfinxwal. Uit de archieven van deze stad stammen staatsverdragen die een vast patroon volgen: de grootkoning stelt zich voor, vertelt over zijn weldaden, noemt de verplichtingen, roept getuigen aan en sluit af met zegen en vloek. Voor deze muren leest u de verbondssluiting in Sichem uit Jozua 24 – en hoort u het antwoord van Jozua. In het rotsheiligdom Yazılıkaya trekken de goden in steen voorbij. In Alacahöyük, bij de Sfinxpoort, volgt het woord over de ‘koningen der Hethieten’, ’s avonds in Çorum het verhaal van Uria.

Joz. 24:14–272 Kon. 7:62 Sam. 11Matt. 1:6Overnachting: Çorum
Dag4

Wet en zegen – van het museum van Çorum naar Sivas

Çorum → Amasya → Tokat → Sivas

In het museum van Çorum liggen vondsten uit Alacahöyük en de Hettitische stad Şapinuwa, spijkerschrifttabletten en de beschilderde cultusvazen van Hüseyindede. Hier spreekt u over de Hettitische wetten, zo’n tweehonderd rechtsregels die meestal beginnen met ‘Wanneer iemand …’ – dezelfde vorm als veel bepalingen in het Bondsboek van Exodus 21–23. Maar het bijbelse recht is geformuleerd als woord van de God die zijn volk uit Egypte heeft bevrijd. Rond het middaguur bereikt u Amasya met de rotsgraven van de koningen van Pontus. Door het hoogland via Tokat gaat het verder naar Sivas. ’s Avonds leest u hoe Mozes hemel en aarde tot getuigen roept en het volk vraagt het leven te kiezen.

Exodus 21–23Hand. 2:9Deuteronomium 28:1–14Deuteronomium 30:15–20Overnachting: Sivas
Dag5

Togarma en Melid – in het hoogland aan de bovenloop van de Eufraat

Sivas → Gürün → Darende → Arslantepe → Malatya

Via Kangal bereikt u Gürün in het dal van de Tohma. Hier zoeken veel onderzoekers Tegarama, dat Hettitische teksten noemen als stad op de weg naar het oosten; de Assyriërs kenden de plaats als Til-Garimmu. Vaak wordt de naam verbonden met Togarma, de zoon van Gomer uit de volkerentafel, wiens land volgens Ezechiël paarden en muildieren aan Tyrus leverde – een aansprekende, maar niet vaststaande gelijkstelling. In Darende wandelt u een stuk door de kloof van de Tohma en leest u Psalm 90. ’s Middags staat u in Arslantepe, het oude Melid, sinds 2021 werelderfgoed: paleisbouw uit het 4e millennium v.Chr. en de stadspoort van een laat-Hettitisch koninkrijk dat Assyrië in 712 v.Chr. onderwierp.

Genesis 10:3Ez. 27:14Ez. 38:6Psalm 90:1–2Jes. 10:9Overnachting: Malatya
Dag6

Sam'al – waar de Arameeërs schreven

Malatya → Kahramanmaraş → Zincirli → Yesemek → Gaziantep

Een lange reisdag voert van Malatya naar het zuiden, door dalen die zwaar getroffen zijn door de aardbeving van februari 2023. In het museum van Kahramanmaraş, het oude Marqas, ziet u de grafstèles van de vorsten van Gurgum. Daarna bereikt u Zincirli, het Arameese Sam'al. De koningen lieten inscripties na in vroeg Aramees, de taal die later door de diplomaten van het oude Oosten werd gesproken – ook de hovelingen van Hizkia vroegen de Assyriër om ‘in het Aramees’ met hen te spreken. De grafstele van Kuttamuwa spreekt over zijn ziel in de steen. In Yesemek liggen meer dan 300 halfvoltooide leeuwen en sfinxen. ’s Avonds leest u de belijdenis uit Deuteronomium 26, die de stamvader met Aram verbindt.

2 Kon. 18:26Deuteronomium 26:5–9Overnachting: Gaziantep
Dag7

Karatepe – het zusterschrift van de taal van Kanaän

Gaziantep → Karatepe → Kastabala → Misis → Adana

Via Osmaniye en Kadirli bereikt u Karatepe boven het stuwmeer van de Ceyhan. Bij de poort van de burcht liet vorst Azatiwada omstreeks 700 v.Chr. zijn daden twee keer vastleggen, in het Fenicisch en in Luwische hiërogliefen. Toen Halet Çambel en Helmuth Bossert de inscriptie in 1946/47 vonden, werd het hiërogliefenschrift leesbaar. De Fenicische letters zijn broers en zussen van de Oudhebreeuwse – Jesaja spreekt over de ‘taal van Kanaän’. U leest Psalm 19 en het pinksterverhaal. Daarna volgen de zuilenstraat en de rotsburcht van Hiërapolis-Kastabala. In Misis, het oude Mopsuestia, ziet u het arkmozaïek en hoort u het woord van Jezus over de dagen van Noach, voordat u Adana bereikt.

Jes. 19:18Psalm 19:2–5Hand. 2:6–11Matt. 24:37–39Overnachting: Adana
Dag8

Thuisreis vanuit Adana

Adana → Luchthaven Çukurova

Op de laatste ochtend voert een korte wandeling over de Taşköprü, de Romeinse stenen brug over de Seyhan, die tot 2007 zelfs auto’s droeg. Bij de afsluitende meditatie ontvangt u de Aäronitische zegen. Daarna brengt de transfer u naar de luchthaven Çukurova bij Tarsus. U neemt een beeld mee dat zich in deze dagen heeft gevormd: de koopakten van Kanesh, de verdragen van Hattusa, het hoogland van Togarma, de Arameese koningen van Sam'al en de letters van Karatepe. Wie nog wil blijven, verlengt met enkele dagen in Tarsus en Antiochië in de voetsporen van Paulus of met badvakantiedagen aan de Middellandse Zeekust.

Numeri 6:24–26
De route

Op de kaart

Luchthaven Kayseri1Luchthaven KayseriKayseri2KayseriKültepe-Kanesh3Kültepe-KaneshHattusa & Yazılıkaya4Hattusa & YazılıkayaAlacahöyük5AlacahöyükÇorum6ÇorumAmasya7AmasyaTokat8TokatSivas9SivasGürün10GürünDarende & Tohmakloof11Darende & TohmakloofArslantepe12ArslantepeMalatya13MalatyaKahramanmaraş14KahramanmaraşZincirli (Sam'al)15Zincirli (Sam'al)Yesemek16YesemekGaziantep17GaziantepKaratepe-Aslantaş18Karatepe-AslantaşHiërapolis-Kastabala19Hiërapolis-KastabalaMisis20MisisAdana21AdanaLuchthaven Çukurova22Luchthaven Çukurova
1Luchthaven Kayseri2Kayseri3Kültepe-Kanesh4Hattusa & Yazılıkaya5Alacahöyük6Çorum7Amasya8Tokat9Sivas10Gürün11Darende & Tohmakloof12Arslantepe13Malatya14Kahramanmaraş15Zincirli (Sam'al)16Yesemek17Gaziantep18Karatepe-Aslantaş19Hiërapolis-Kastabala20Misis21Adana22Luchthaven Çukurova
Inbegrepen & prijs

Wat bij de reissom inbegrepen is

Prijs op aanvraag

De reissom hangt af van de reisdatum, de groepsgrootte en de kamerverdeling. U ontvangt een persoonlijke offerte – gratis en vrijblijvend.

Aanvragen →

⛔ Zonder verkooptochten: tapijt-, sieraden- of lederbedrijven maken geen deel uit van de reis.

Inbegrepen

  • 7 overnachtingen in goede middenklasse- en 4-sterrenhotels op basis van halfpension
  • Alle ritten in een touringcar met airconditioning, luchthaventransfers in Kayseri en Adana
  • Door de staat erkende reisleiding met licentie
  • Entreegelden volgens programma
  • Welkomst- en afscheidsavond

Niet inbegrepen

  • Vlucht
  • Lunches en dranken
  • Fooien
  • Reisverzekeringen
  • Persoonlijke uitgaven
Goed om te weten

Veelgestelde vragen

Zijn de Hethieten van de Bijbel dezelfden als die van Hattusa?

Dat is in het onderzoek een open vraag. De ‘kinderen van Het’ in Hebron (Genesis 23) zijn niet met zekerheid te verbinden met het grootrijk van Hattusa; de ‘koningen der Hethieten’ in 2 Koningen 7:6 zijn daarentegen zeer waarschijnlijk de laat-Hettitische staten van Syrië en Zuidoost-Anatolië, die u tijdens deze reis leert kennen.

Is Gürün werkelijk het bijbelse Togarma?

Veel onderzoekers verbinden Togarma met het Hettitische Tegarama en het Assyrische Til-Garimmu en zoeken dit in de omgeving van Gürün. De gelijkstelling is goed onderbouwd, maar niet bewezen – zo wordt ze ter plaatse ook gepresenteerd.

Hoe zwaar is de reis?

De reis kent meerdere lange reisdagen, vooral dag 4 tot en met 7 met vier tot zes uur pure rijtijd. In Hattusa en Kültepe loopt u over oneffen paden met hellingen; een normale conditie is voldoende.

Wat is de beste reistijd?

Van eind april tot juni en van september tot half oktober. In het hoogland rond Sivas en Gürün is de winter koud en sneeuwrijk, in het zuiden rond Adana is het hartje zomer zeer heet.

Is de vlucht bij de reissom inbegrepen?

Nee. U vliegt naar Kayseri en terug vanaf Adana-Mersin (luchthaven Çukurova), meestal met een overstap in Istanbul. Op verzoek vragen wij een passende verbinding voor u aan.

Wat kost de reis?

De prijs hangt af van de reisdatum, de groepsgrootte en de kamerindeling. Na uw aanvraag ontvangt u een persoonlijke offerte – vrijblijvend en kosteloos.

Kan de reis ook als privéreis worden geboekt?

Ja. De reis is als gemeentereis, groepsreis of privéreis op de door u gewenste datum te boeken.

In welke taal wordt de reis begeleid?

Een door de staat erkende reisleiding met licentie begeleidt u – in uw taal of in een van 25 talen. Wij begeleiden gasten sinds 1989.

Aanvraag & boeking

Deze reis aanvragen

De volkerentafel – Hethieten, Arameeërs en de taal van Kanaän

Soort reis
Gewenste periode
Verlenging

Wilt u uw reis verlengen?

Contact
Gratis en vrijblijvend – prijzen op aanvraag.
Vragen? Schrijf ons!